జాతీయ నులిపురుగుల నిర్మూలన దినోత్సవం – 2026 (National Deworming Day – 13 జూలై 2026 & Mop-up Round – 20 జూలై 2026) "ప్రతి బాలబాలికకు ఆల్బెండాజోల్ మాత్ర – ఆరోగ్యవంతమైన బాల్యం, బలమైన భారతదేశం" * నులిపురుగుల వ్యాధి (Soil Transmitted Helminthiasis) ప్ర

జాతీయ నులిపురుగుల నిర్మూలన దినోత్సవం – 2026

నేటి ప్రభాత దర్శిని ప్రతినిధి కామారెడ్డి

(National Deworming Day – 13 జూలై 2026 & Mop-up Round – 20 జూలై 2026)
"ప్రతి బాలబాలికకు ఆల్బెండాజోల్ మాత్ర – ఆరోగ్యవంతమైన బాల్యం, బలమైన భారతదేశం"
* నులిపురుగుల వ్యాధి (Soil Transmitted Helminthiasis) ప్రపంచవ్యాప్తంగా పిల్లల ఆరోగ్యాన్ని ప్రభావితం చేసే ప్రధాన ప్రజారోగ్య సమస్యలలో ఒకటి. అభివృద్ధి చెందుతున్న దేశాలలో పరిశుభ్రత లోపం, సురక్షితమైన తాగునీటి కొరత, బహిరంగ మలవిసర్జన, చేతులు శుభ్రంగా కడుక్కోకపోవడం వంటి కారణాల వల్ల పిల్లలు ఎక్కువగా నులిపురుగుల బారిన పడుతున్నారు.
భారతదేశంలో లక్షలాది మంది పిల్లలు ఈ సమస్యతో బాధపడుతున్నారు. నులిపురుగులు శరీరానికి అవసరమైన పోషకాలను గ్రహించి పిల్లల ఎదుగుదలపై తీవ్ర ప్రభావం చూపుతాయి. దీనిని నివారించేందుకు భారత ప్రభుత్వం ప్రతి సంవత్సరం **జాతీయ నులిపురుగుల నిర్మూలన కార్యక్రమం (National Deworming Day - NDD)**ను నిర్వహిస్తోంది.
ఈ కార్యక్రమం ద్వారా 1 నుండి 19 సంవత్సరాల వయస్సు గల ప్రతి బాలబాలికకు ఉచితంగా ఆల్బెండాజోల్ మాత్ర అందజేయబడుతుంది.
2026 సంవత్సరంలో జూలై 13న జాతీయ నులిపురుగుల నిర్మూలన దినోత్సవం నిర్వహించబడుతుంది. ఆ రోజు మాత్ర తీసుకోలేని వారికి జూలై 20న Mop-up Round ద్వారా ఆల్బెండాజోల్ మాత్ర అందజేయబడుతుంది.
* నులిపురుగులు అంటే ఏమిటి?-
నులిపురుగులు మన పేగులలో నివసించే పరాన్నజీవులు. ఇవి మనం తినే ఆహారంలోని పోషకాలను తీసుకొని పిల్లల ఎదుగుదలను అడ్డుకుంటాయి.
* మన దేశంలో ప్రధానంగా కనిపించే నులిపురుగులు రకాలు -
రౌండ్ వార్మ్ (Roundworm)
హుక్ వార్మ్ (Hookworm)
విప్ వార్మ్ (Whipworm)
ఈ పురుగులు పేగులలో నివసిస్తూ పిల్లల ఆరోగ్యాన్ని నెమ్మదిగా దెబ్బతీస్తాయి.
* నులిపురుగులు ఎలా వ్యాపిస్తాయి?
నులిపురుగుల గుడ్లు మలంలో బయటకు వచ్చి నేలలో కలుస్తాయి. అక్కడి నుండి—
కలుషితమైన నీటి ద్వారా
శుభ్రం చేయని కూరగాయలు, పండ్ల ద్వారా
మురికి చేతుల ద్వారా
గోర్ల ద్వారా
చెప్పులు లేకుండా నడవడం ద్వారా
బహిరంగ మలవిసర్జన వల్ల
మన శరీరంలోకి ప్రవేశిస్తాయి.
* నులిపురుగుల వల్ల కలిగే ఆరోగ్య సమస్యలు-
పిల్లల్లో నులిపురుగుల వల్ల:
రక్తహీనత
పోషకాహార లోపం
బరువు తగ్గడం
ఎదుగుదల మందగించడం
శారీరక బలహీనత
ఆకలి తగ్గడం
కడుపునొప్పి
వికారం
విరేచనాలు
చదువుపై ఏకాగ్రత తగ్గడం
జ్ఞాపకశక్తి తగ్గడం
పాఠశాల హాజరు తగ్గడం
తరచూ అనారోగ్యానికి గురికావడం
రోగనిరోధక శక్తి తగ్గిపోవడం
వంటి సమస్యలు ఏర్పడుతాయి.
* ఆల్బెండాజోల్ మాత్ర ఎందుకు?
ఆల్బెండాజోల్ (Albendazole) ప్రపంచ ఆరోగ్య సంస్థ (WHO) సిఫారసు చేసిన సురక్షితమైన నులిపురుగుల నివారణ ఔషధం.
ఈ మాత్ర తీసుకోవడం వల్ల:
పేగులలోని నులిపురుగులు నశిస్తాయి.
పోషకాలు శరీరానికి బాగా అందుతాయి.
రక్తహీనత తగ్గుతుంది.
పిల్లల శారీరక ఎదుగుదల మెరుగుపడుతుంది.
మానసిక వికాసం పెరుగుతుంది.
చదువులో ఏకాగ్రత పెరుగుతుంది.
ఆరోగ్యకరమైన భవిష్యత్తు ఏర్పడుతుంది.
* కార్యక్రమం ముఖ్య ఉద్దేశ్యాలు:-
నులిపురుగుల నివారణ.
రక్తహీనత తగ్గించడం.
పోషకాహార స్థితి మెరుగుపరచడం.
పిల్లల ఎదుగుదల పెంపొందించడం.
పాఠశాల హాజరు పెంచడం.
ఆరోగ్యవంతమైన సమాజ నిర్మాణం.
* ఎవరికి ఆల్బెండాజోల్ మాత్ర?
ఈ కార్యక్రమంలో: జిల్లా లోని 2,46,177మంది
1–19 సంవత్సరాల పిల్లలoదరికి
అంగన్‌వాడీ చిన్నారులు
ప్రభుత్వ పాఠశాల విద్యార్థులు
ప్రైవేట్ పాఠశాల విద్యార్థులు
గురుకుల, కస్తూర్బా, ఆశ్రమ పాఠశాలలు
జూనియర్ కళాశాల విద్యార్థులు
పాఠశాలకు వెళ్లని పిల్లలు
అందరికీ మాత్రలు అందజేయబడతాయి.
* మాత్ర ఎలా ఇవ్వబడుతుంది?
1–2 సంవత్సరాల పిల్లలకు సగం మాత్ర
ఆల్బెండాజోల్ మాత్రను పొడి చేసి ఇస్తారు.
2–19 సంవత్సరాల వారికి పూర్తి మాత్ర (400mg)
మాత్రను నమిలి మింగేలా ఇస్తారు.
మాత్రలు శిక్షణ పొందిన ఆశా కార్యకర్తలు, ఏ ఎన్ ఎం లు,అంగన్వాడీ కార్యకర్తలు, అధ్యాపకులు ఆరోగ్య సిబ్బంది పర్యవేక్షణలో అందజేయబడతాయి.
* Mop-up Round ఎందుకు?
జూలై 13న—
పాఠశాలకు రాని పిల్లలు
అంగన్‌వాడీకి రాని చిన్నారులు
అనారోగ్యంతో మాత్ర తీసుకోలేని వారు
ఇతర కారణాలతో గైర్హాజరైన వారు
వీరందరికీ 20 జూలై 2026న Mop-up Round నిర్వహించి తప్పనిసరిగా ఆల్బెండాజోల్ మాత్ర అందజేస్తారు.
* నులిపురుగుల నివారణలో పరిశుభ్రత ప్రాముఖ్యత-
ఆల్బెండాజోల్ మాత్రతో పాటు మంచి పరిశుభ్రత అలవాట్లు కూడా అవసరం.
ప్రతి కుటుంబం:
భోజనం ముందు చేతులు సబ్బుతో కడుక్కోవాలి.
మరుగుదొడ్డి ఉపయోగించిన తరువాత చేతులు శుభ్రం చేసుకోవాలి.
గోర్లు చిన్నగా ఉంచుకోవాలి.
చెప్పులు ధరించాలి.
మరుగుదొడ్డినే ఉపయోగించాలి.
బహిరంగ మలవిసర్జన చేయకూడదు.
పరిశుభ్రమైన తాగునీరు ఉపయోగించాలి.
పండ్లు, కూరగాయలు శుభ్రంగా కడిగి తినాలి.
ఇంటి పరిసరాలను పరిశుభ్రంగా ఉంచాలి.
శాఖల సమన్వయం
* ఈ కార్యక్రమాన్ని విజయవంతం చేయడంలో:
వైద్య & ఆరోగ్య శాఖ
విద్యాశాఖ
మహిళా మరియు శిశు సంక్షేమ శాఖ
పంచాయతీ రాజ్ శాఖ
అంగన్‌వాడీ కార్యకర్తలు
ఆశా కార్యకర్తలు
ANMలు
MPHAలు
ఉపాధ్యాయులు
గ్రామపంచాయతీలు
ప్రజాప్రతినిధులు
తల్లిదండ్రులు
అందరూ కీలక పాత్ర పోషిస్తారు.
* తల్లిదండ్రులకు సందేశం-
మీ పిల్లల ఆరోగ్యం మీ చేతుల్లోనే ఉంది.
జూలై 13, 2026న మీ పిల్లలు ఆల్బెండాజోల్ మాత్ర తప్పనిసరిగా తీసుకునేలా చూడండి.
ఆ రోజు తీసుకోలేకపోతే జూలై 20 Mop-up Roundలో తప్పకుండా మాత్ర తీసుకునేలా సహకరించండి.
ఆల్బెండాజోల్ మాత్ర పూర్తిగా ఉచితం, సురక్షితం మరియు ప్రభావవంతమైనది.
* ముగింపు *
ఆరోగ్యవంతమైన బాల్యం దేశాభివృద్ధికి పునాది. నులిపురుగుల నిర్మూలన ద్వారా పిల్లల ఆరోగ్యం, విద్య, పోషకాహారం మరియు భవిష్యత్తును కాపాడవచ్చు. ప్రతి తల్లిదండ్రి, ఉపాధ్యాయుడు, ఆరోగ్య సిబ్బంది, అంగన్‌వాడీ కార్యకర్త మరియు ప్రజాప్రతినిధి ఈ కార్యక్రమాన్ని విజయవంతం చేయడంలో భాగస్వాములు కావాలి.
"ప్రతి బాలబాలికకు ఆల్బెండాజోల్ మాత్ర – ఆరోగ్యవంతమైన తెలంగాణ, అభివృద్ధి చెందిన భారతదేశం."
* నినాదాలు *
నులిపురుగులను నిర్మూలిద్దాం – పిల్లల ఆరోగ్యాన్ని కాపాడుదాం.
ఆల్బెండాజోల్ మాత్ర తీసుకుందాం – ఆరోగ్యవంతమైన భవిష్యత్తును నిర్మిద్దాం.
పరిశుభ్రత పాటిద్దాం – నులిపురుగులను దూరం చేద్దాం.
జూలై 13 – జాతీయ నులిపురుగుల నిర్మూలన దినోత్సవం.
జూలై 20 – మాప్-అప్ రౌండ్: ఒక్క అర్హులైన బాలబాలిక కూడా మిగలకూడదు.
"ఆరోగ్యవంతమైన పిల్లలు – అభివృద్ధి చెందిన దేశానికి పునాది."

జె. వెంకటి
జిల్లా వైద్య మరియు ఆరోగ్య శాఖధికారి, కామారెడ్డి జిల్లా